Vitamine D en reuma zijn nauw met elkaar verbonden: mensen met reumatoïde artritis hebben vaak een lager vitamine D gehalte in hun bloed, en dit tekort wordt in verband gebracht met meer pijn en ontstekingen.
In deze blog lees je waarom vitamine D bij reuma zo belangrijk is, en hoe je met de juiste dosering mogelijk minder pijn ervaart.
Hoeveel zon heb je nodig voor vitamine D?
Vitamine D is belangrijk voor sterke botten, goede spieren en het afweersysteem. Deze vitamine wordt aangemaakt in onze huid wanneer we in de zon komen. Hiervoor is het nodig om dagelijks 15 tot 30 minuten in de zon door te brengen.
Voor mensen met lage vitamine D en reuma klachten is dagelijkse zonblootstelling een eerste, laagdrempelige stap. De beste aanpak is om matige blootstelling aan de zon te hebben zonder dat er verbranding optreedt. Zo verhoog je de vitamine D-productie maximaal, terwijl je de risico's op huidkanker beperkt houdt.
Het gebruik van zonnebrandcrème zorgt voor iets lagere vitamine D productie in je huid, maar dat is maar gedeeltelijk [1]. En zonnebrandcrème beschermt natuurlijk tegen nadelige effecten van de zon zoals zonnebrand en huidkanker.
In de winter, wanneer je ('s-zomers) binnen blijft of wanneer je lichaam volledig bedekt is met kleding, is het verstandig om een vitamine D supplement te nemen. Want helaas heeft 75 % van de mensen een tekort.
Vitamine D en reuma: wat is het verband?
Bij reumatoïde artritis en vergelijkbare aandoeningen is het extra belangrijk om op vitamine D te letten. Er is namelijk een verband [2]:
- Hoe lager de vitamine D in je bloed,
- Hoe meer kans op reuma én hoe erger de reuma klachten.
Een mogelijke oorzaak hiervan is dat er een relatie is tussen een vitamine D tekort en een lekkende darm [3]. Het is bekend dat een lekkende darm een rol speelt bij auto-immuunziektes. Daarnaast brengt vitamine D het immuunsysteem tot rust, waardoor ontstekingen afnemen.
Andere auto-immuunziekten en vitamine D
Vitamine D speelt niet alleen een rol bij reuma, maar ook bij andere auto-immuunziektes. In een grote studie kreeg een groep gezonde mensen dagelijks een supplement van vitamine D (2000 IE) in combinatie met omega-3 vetzuren. Na vijf jaar waren er 22 % minder auto-immuunziekten ontstaan in deze groep, vergeleken met een controlegroep die geen vitamine D nam [4].
Ook is ontdekt dat vitamine D de chronische pijn fibromyalgie vermindert [5] en dat patiënten met sclerodermie vaak een lage waarde van vitamine D hebben [6].
Vitamine D dosering bij reuma
Bij lage vitamine D en reuma klachten wordt vaak een hogere dosering geadviseerd dan het Voedingscentrum aanraadt voor gezonde mensen. Neem bij auto-immuunziekten op dagen zonder blootstelling aan de zon een supplement van 50 tot 125 microgram (2000 IU tot 5000 IU) vitamine D3. Dit is hoger dan wat het Voedingscentrum aanraadt voor gezonde mensen.
Een hoog gedoseerd vitamine D3 supplement vind je hier bij bol.com.
Bang dat je te veel vitamine D neemt? Op een zonnige dag kan je huid wel 10.000 IU vitamine D aanmaken [1]. Dat is dus een veilige waarde.
Bloedwaarde testen
Het is verstandig om eens te laten onderzoeken wat je bloedwaarde is. De meeste huisartsen en reumatologen vinden het geen probleem wanneer je vraagt om vitamine D een keer te laten testen. En willen ze dat echt niet, dan bestaan er laboratoria die het voor enkele tientjes voor je onderzoeken.
Bloedonderzoek is de enige manier om erachter te komen of je de juiste dosering inneemt. Wanneer je bloedwaarde laag is, weet je dat je een hogere dosis mag innemen.
Probeer uit te komen op een bloedwaarde die zo hoog mogelijk is binnen de aanbevolen grenzen (max 200 nmol/l). Controleer eventueel later of je waarde verbeterd is, door middel van een tweede bloedtest.
Kortom: Voor de relatie tussen vitamine D en reuma geldt: laat je bloedwaarde testen en stuur op tijd bij.
Gratis ebook: Voeding bij Reuma
Wil je weten met welke voeding de pijn afneemt bij artrose en reuma? Download de gratis Startgids om je op weg te helpen.
Geschreven door dr. Carolien Boone. Als doctor (dr.) in de chemie en gecertificeerd plantaardig voedingsdeskundige combineert Carolien haar wetenschappelijke achtergrond met haar expertise in voeding bij reuma en artrose. Zij helpt mensen om met de juiste, wetenschappelijk onderbouwde voeding weer de regie over hun gezondheid te pakken. Zelf is zij al jaren pijnvrij bij reumatoïde artritis en artrose, zonder medicijnen.
Referenties
- Raymond-Lezman and Riskin. Benefits and Risks of Sun Exposure to Maintain Adequate Vitamin D Levels. Cureus. 2023 May 5;15(5):e38578.
- Kostoglou-Athanassiou et al. Vitamin D and Rheumatoid Arthritis. Ther Adv Endocrinol Metab. 2012 Dec;3(6):181-7.
- Yeung et al. Effects of Vitamin D-Deficient Diet on Intestinal Epithelial Integrity and Zonulin Expression in a C57BL/6 Mouse Model. Front Med (Lausanne). 2021 Aug 3; 8:649818.
- Costenbader et al. Vitamin D and Marine n-3 Fatty Acids for Autoimmune Disease Prevention: Outcomes Two Years After Completion of a Double-Blind, Placebo-Controlled Trial. Arthritis Rheumatol. 2024 Jun;76(6):973-983.
- Lombardo et al. The Efficacy of Vitamin D Supplementation in the Treatment of Fibromyalgia Syndrome and Chronic Musculoskeletal Pain. Nutrients. 2022; 14(15):3010.
- Burlui AM, Cardoneanu A, Macovei LA, Rezus C, Boiculese LV, Graur M, Rezus E. Diet in Scleroderma: Is There a Need for Intervention? Diagnostics (Basel). 2021 Nov 15;11(11):2118.
